ਜਿਨਾਹ, ਕਾਂਗਰਸ ਤੇ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੰਡ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਨ

ਲਾਰਡ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ- ਨੇ ਇਸ ਵੰਡ ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦਿੱਤੀ।

NCERT ਦੇ ਦੋ ਮਾਡਿਊਲ

ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, NCERT ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਮਾਡਿਊਲ ‘ਵੰਡ ਦੇ ਅਪਰਾਧੀ’ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਵਾਂ ਮਾਡਿਊਲ 6ਵੀਂ ਤੋਂ 8ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਅਤੇ 9ਵੀਂ ਤੋਂ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਾਡਿਊਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਠ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਗੋਂ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਕ ਵਿਦਿਅਕ ਸਮੱਗਰੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸਟਰਾਂ, ਬਹਿਸਾਂ, ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਰਾਹੀਂ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਣਾ ਹੈ।

ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਚਾਰ ਸਨ

ਮਾਡਿਊਲ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੀ ਰਾਏ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਪਟੇਲ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਵੰਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਜੁਲਾਈ 1947 ਵਿੱਚ, ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਾਂਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਹੁਣ ਜੰਗ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਹੁਣ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਵੰਡ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਵਾਇਸਰਾਏ ਲਾਰਡ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਗੱਲ ਭਾਰਤੀ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਖੁਦ ਮੰਨ ਲਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰਾ ਕੰਮ ਸਿਰਫ਼ ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਵਕ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਗਲਤੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੋਇਆ ਉਸ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਨ। ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਇਸ ਵੰਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 9 ਅਗਸਤ 1947 ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕਾਂਗਰਸ ਵੰਡ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੇਰੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਮੈਂ ਹਿੰਸਾ ਜਾਂ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਏ ਕਿ ਨਹਿਰੂ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਪਟੇਲ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਦੇ ਡਰੋਂ ਵੰਡ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ।

ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਕਾਰਨ ਨਤੀਜੇ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਏ

ਐਨਸੀਈਆਰਟੀ ਦੇ ਨਵੇਂ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਾਰਡ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗਲਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਨੇ ਜੂਨ 1948 ਤੋਂ ਅਗਸਤ 1947 ਤੱਕ ਤਬਾਦਲੇ ਦੀ ਮਿਤੀ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵੰਡ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 5 ਹਫ਼ਤੇ ਲੱਗੇ। ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਏ ਹਨ ਜਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ।

ਮਾਡਿਊਲ ‘ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਲੜਾਈ

ਹੁਣ NCERT ‘ਤੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਲੜਾਈ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਡਿਊਲ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਗਲਤ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾ ਸੰਦੀਪ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ NCERT ਨੂੰ ਵੰਡ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਅੱਜ, ਉਨ੍ਹਾਂ (ਭਾਜਪਾ) ਕੋਲ NCERT ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਪਤਾ।