ਵਿਆਹ ਮਗਰੋਂ ਮਰਦ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਪਤਨੀ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿਣ ਆਉਂਦੇ, ਪੜ੍ਹੋ ਔਰਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਬਾਰੇ 

ਤੁਰਕੀ , 3 ਜੁਲਾਈ 2025 : ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪੰਨੇ ਉਲਟਦਿਆਂ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਅਨਾਤੋਲੀਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 9 ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਤ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਵੱਸਦਾ ਸੀ ਯਾਨੀ ਕਿ ਔਰਤ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਜਿੱਥੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਖੋਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਥ
ਜੀਨ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਖੋਜ:
ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ 130 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੁਰਾਣੇ ਪਿੰਜਰਾਂ (ਹੱਡੀਆਂ) ਦੀ ਜੈਨੇਟਿਕ ਸੀਕਵੈਂਸਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਰਦ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿਣ ਆਉਂਦੇ ਸਨ।
ਖੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਿਲੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ “ਮਾਂ ਦੇਵੀ” ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਉੱਚੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਮਾਤ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ:
ਜੈਨੇਟਿਕ ਡਾਟਾ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਜੀਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਮਰਦ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਪਤਨੀ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਰਵਾਇਤ ਨੂੰ “ਮਾਤ-ਪ੍ਰਧਾਨ” ਜਾਂ “ਮਾਤ੍ਰੀ-ਲਿਨੀਅਲ” ਸਮਾਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮਹੱਤਤਾ:
ਮੂਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾ-ਕਿਰਤੀਆਂ ‘ਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਂ ਦੇਵੀ, ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ, ਸਗੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਕੇਂਦਰੀ ਸਥਾਨ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਰਾਏ
ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਖੋਜ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਜਿਕ ਢਾਂਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮਾਨਤਾ, ਲਿੰਗ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਨਵੀਂ ਸੋਚ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮਾਜਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਹ ਖੋਜ ਸਿਰਫ਼ ਤੁਰਕੀ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਸਮਾਨਤਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਡੂੰਘੀ ਹੈ। 9 ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸਮਾਜ ਦੀ ਅਸਲ ਨੇਤਾ ਸਨ। ਇਹ ਖੋਜ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।