ਚਨਾਬ ਨੂੰ ਰਾਵੀ ਤੇ ਬਿਆਸ ਵੱਲ ਮੋੜਨ ਦਾ ਕੰਮ ਤੇਜ , ਇਹ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਵੱਲੋਂ

ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, 17 ਮਈ-ਇੱਕ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਨਾਪਾਕ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਚਨਾਬ ਨਦੀ ਨੂੰ ਬਿਆਸ ਅਤੇ ਰਾਵੀ ਨਦੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜਲ ਸਰੋਤ ਮਾਹਰ, ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਰਸ਼ਦ ਐਚ. ਅੱਬਾਸੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਜ਼ਾ ਰਿਪੋਰਟ “ਐਟ ਦ ਕਰਾਸਰੋਡਜ਼ ਆਫ਼ ਦ ਚਨਾਬ: ਏ ਕਾਲ ਫਾਰ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਇਟਸਟ ਆਫ ਐਕਸਪਲੋਇਟੇਸ਼ਨ” ਵਿੱਚ ਚਨਾਬ ਨਦੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਧਿਆਨ ਇਸ ਗੱਲ ਵੱਲ ਦਿਵਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਜਸਪਾ ਡੈਮ ਰਾਹੀਂ ਚਨਾਬ ਨਦੀ ਨੂੰ ਬਿਆਸ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ 2011-2012 ਦੇ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਫੰਡ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਚਨਾਬ ਨੂੰ ਸੋਲੰਗ ਨਾਲਾ (ਜੋ ਰਾਵੀ ਵਿੱਚ ਵਗਦਾ ਹੈ) ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ 23 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਕੰਕਰੀਟ ਸੁਰੰਗ ਬਣਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਰਣਜੀਤ ਸਾਗਰ ਡੈਮ ਵੱਲ ਮੋੜ ਦੇਵੇਗੀ। ਚਨਾਬ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਕਸਰ “ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਨਦੀ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 130 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਗਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਦੇ ਕੁੱਲ 61,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ 2 ਨਦੀ ਬੇਸਿਨ ਦਾ ਸਿਰਫ਼ 7,500 ਕਿਲੋਮੀਟਰ 2 ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 49 ਪਣ-ਬਿਜਲੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਬਣਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਆਖਰੀ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਆਜ਼ਾਦ ਨਦੀ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 9.7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਬਾਗਰੂ-ਨਵਾਲੇ ਸੁਰੰਗ, ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੁਰੰਗ, ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਅਤੇ 12,000 ਫੁੱਟ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ 14.2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਜ਼ੋਜੀ ਲਾ ਸੁਰੰਗ ਵੀ ਅੰਤਿਮ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅੱਬਾਸੀ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮੁਹਾਰਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਚਨਾਬ ਨੂੰ ਬਿਆਸ ਅਤੇ ਰਾਵੀ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਰਣਜੀਤ ਸਾਗਰ ਡੈਮ ਵੱਲ ਮੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2001 ਵਿੱਚ ਰਾਵੀ ‘ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।